27-07-2006 Burgemeestervacature Zaanstad
  28-07-2006 Dagblad Zaanstreek: Raad moet mond dichthouden
  09-08-2006 Dagblad Zaanstreek: Onderzoek naar woning van Jan Baas
  11-08-2006 Artikel NHD: Bouwvergunning Baas onjuist afgegeven
  16-08-2006 Teletext pagina 111 RT-NH (onderzoek bouwvergunning Jan Baas)
  16-08-2006 artikel Zaankanter: heeft Wieringengate gevolgen voor gemeente Zaanstad
  23-08-2006 De Zaankanter: Commissaris, verzin een list!   
  24-08-2006 NHD: Vertraging opgetreden in benoeming van Baas in de Zaan

12-08-2006 Geliefd bij bevolking, gehaat door zittende macht
Reportage  Van onze verslaggevers

Het voormalig eiland Wieringen, tussen Den Helder en de Afsluitdijk, is zo’n gemeente die immer als ‘lieflijk’ of ‘pittoresk’ wordt beschreven.
Met al die schapen, door bomen omzoomde weggetjes en ander fraais is Wieringen ook pittoresk – maar zonder de te verwachten lieve vrede.
Het ontslag van burgemeester Titia Lont heeft het eiland (ruim 8600 inwoners) ernstig verscheurd: 90 procent van de bevolking wil dat ‘vernieuwster’ Lont in functie blijft, de zittende macht (ambtenarij, gemeenteraad) vindt haar de spreekwoordelijke olifant in de porseleinkast die ‘burgemeesters onwaardig gedrag’ vertoont.

Die botsende opvattingen leiden in de supermarkt tot andersoortige botsingen:
ja, erkent raadslid Martin Scholten, het komt voor dat winkelende raadsleden ter plekke worden stijf gescholden.
Titia Lont zelf, een zelfbewuste Friezin van 43 jaar, wordt evenmin gespaard.
Martin Scholten zegt dat Lont raadsleden tot alcoholgebruik aanmoedigde. ‘We hebben wel eens de wenkbrauwen gefronst als ze na afloop van de raadsvergadering zei dat we nog maar een borreltje moesten nemen en dat zij ook de baas van de politie is.’

De conclusie lijkt gerechtvaardigd dat Wieringen in de greep is van de klassieke dorpsrel:
een nieuwkomer-notabele wil veranderen en professionaliseren en stuit op ‘vriendjespolitiek’; de zittende macht verzet zich ‘want zo doen we het hier al jaaaaren’.

Maar voor Wieringen staat meer op het spel dan een dorpsrel.
De kop van Noord-Holland is een economisch zorgenkindje.
Met het zogeheten Wieringerrandmeer (waar grootschalig woningbouw en recreatie is gepland) moet de regio een injectie krijgen.
De marktpartijen die bij die brede waterverbinding tussen IJsselmeer en Amstelmeer zijn betrokken (onder meer Boskalis en Volker Stevin) volgen de politieke perikelen met argusogen.

In de kop van Noord-Holland is het voor burgemeesters niet goed toeven.
De frisse zeelucht en de vele zonuren ten spijt: politiek stormt het er vaak.
Een jaar geleden moest burgemeester Jeroen Staatsen van Den Helder het veld ruimennadat hij minachtend over zijn raad sprak. De conservatieve marinecultuur maakt Den Helder tot een stad waarin niets kan, zei Staatsen in deze krant.
Marinemensen wonen ook op Wieringen, maar de dominante cultuur is een andere.
Het oude eiland (in 1924 bij het vasteland gekomen) herinnert in alles aan bedreigde bedrijfstakken: landbouw en visserij. De haven van Den Oever, een van de dorpen van Wieringen, bruist weer nu er een vismarkt wordt gehouden.

Wieringen is van oudsher ‘rood’. De vorige burgemeester, PvdA’er Jan Baas, paste in die traditie. Zijn opvolgster Titia Lont, die deze week op advies van de gemeenteraad ontslag is aangezegd, is lid van het CDA. Beiden liggen nu onder vuur.
Wat de raad verstaat onder ‘burgemeesters onwaardig gedrag’ is lastig te achterhalen.
De enige woordvoerder, raadslid Scholten (van de lokale partij WR05), zegt dat Lont publiekelijk collega’s en ambtenaren heeft beledigd. Bij de aanbouw van een schuurtje aan haar huis op Westerland heeft ze bouwvoorschriften overtreden. Scholten: ‘Wij vinden dat de burgemeester het goede voorbeeld moet geven.’

Lonts voorganger Jan Baas treedt over anderhalve maand aan als burgemeester van Zaanstad (een lastige gemeente voor burgemeesters), maar wordt achtervolgd door een kwestie uit zijn Wieringer verleden. De provincie onderzoekt of Baas bij de bouw van zijn huis, ook op Westerland, regels aan zijn laars heeft gelapt.
Toen Titia Lont januari 2005 als burgemeester van Wieringen aantrad, was ze vol verwachting.
Bij haar afscheid als CDA-raadslid in Den Haag zei ze over Wieringen:
‘De bode loopt er nog gemoedelijk rond met een thermoskan.’
Groot toeval: de naam Lont is een oer-Wieringer naam. Toch heeft de nieuwe burgemeester geen enkele familiaire band met dit stukje Nederland. Wel is ze inmiddels bekend met ‘de bestuurlijke inteelt’, zegt ze.

 Ze treurt voor Wieringen:
‘Er moet hier veel gebeuren.’